Μία σημαντική και εκτενής διεθνής έρευνα που δημοσιεύτηκε πρόσφατα από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) και την Διεθνή Υπηρεσία Έρευνας για τον Καρκίνο (IARC) κατέδειξε ότι περίπου το 37-40% των νέων περιπτώσεων καρκίνου παγκοσμίως θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί εάν είχαν διαχειριστεί εγκαίρως οι τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής μας.
Η ανάλυση βασίζεται σε στοιχεία από 185 χώρες και 36 διαφορετικούς τύπους καρκίνου, δείχνοντας ότι από τα 18,7 εκατομμύρια νέα περιστατικά, περίπου 7,1 εκατομμύρια σχετίζονται με τροποποιούμενους παράγοντες κινδύνου—δηλαδή παράγοντες που μπορούμε να αλλάξουμε ή να αποφύγουμε.
Κύρια ευρήματα
Η έρευνα του Nature Medicine που στηρίζεται σε δεδομένα του GLOBOCAN, εντόπισε 30 τροποποιήσιμες αιτίες σχετικές με σχεδόν 4 στους 10 καρκίνους σε παγκόσμιο επίπεδο:
Κύριες αιτίες αποτρέψιμου καρκίνου
Το κάπνισμα – ευθύνεται για σχεδόν 15% όλων των νέων περιπτώσεων.
Λοιμώξεις – που σχετίζονται με ιούς ή μικρόβια, υπεύθυνες για περίπου 10% των περιπτώσεων.
Κατανάλωση αλκοόλ – αντιπροσωπεύει περίπου 3% των περιπτώσεων.
Είδη καρκίνου με μεγάλο αποτρέψιμο φορτίο
- Καρκίνος του πνεύμονα
- Καρκίνος του στομάχου
- Καρκίνος του τραχήλου της μήτρας
Όλες αυτές οι περιπτώσεις αντιπροσωπεύουν σχεδόν το ήμισυ των καρκίνων που μπορούν να προληφθούν παγκοσμίως.
Εξήγηση του όρου «τροποποιήσιμοι παράγοντες»;
Οι τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν συνήθειες, περιβαλλοντικές εκθέσεις ή επιλογές τρόπου ζωής που μπορεί να αλλάξουν λόγω της πρόληψης, των δημόσιων πολιτικών και της ενημέρωσης:
✔ Κάπνισμα και έκθεση στον καπνό
✔ Μείωση ή εξάλειψη της κατανάλωσης αλκοόλ
✔ Υγιεινή διατροφή και σωματική δραστηριότητα
✔ Έγκαιροι εμβολιασμοί (όπως HPV για την πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου)
✔ Προστασία από καρκινογόνους λοιμώξεις
✔ Μείωση της έκθεσης σε ατμοσφαιρική ρύπανση και υπεριώδεις ακτίνες
✔ Ασφαλείς συνθήκες εργασίας και περιβάλλον
Η σημασία της πρόληψης
Η έρευνα τονίζει ότι η πρόληψη δεν είναι απλώς μια επιθυμητή προσέγγιση, αλλά μια πραγματικά αποτελεσματική μέθοδος προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί η επιβάρυνση του καρκίνου στον πλανήτη: με την παρέμβαση σε αυτούς τους παράγοντες πριν εκδηλωθεί η νόσος, μπορούμε να αποτρέψουμε εκατομμύρια περιστατικά και να μειώσουμε δραστικά τα συνολικά ποσοστά.
Διαφορές ανά φύλο και γεωγραφία
Η μελέτη κατέγραψε σημαντικές διαφορές:
- Στους άνδρες, έως 45% των νέων καρκινικών περιπτώσεων συνδέονται με τροποποιήσιμους παράγοντες.
- Στις γυναίκες, γύρω στο 30% των νέων περιπτώσεων θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί.
Επιπλέον, οι διαφοροποιήσεις ανά περιοχές του κόσμου καταδεικνύουν ότι οι διατροφικές συνήθειες, οι πολιτικές υγείας και οι περιβαλλοντικές εκθέσεις διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην εμφάνιση και την πρόληψη των καρκίνων.
Στρατηγικές δράσης για το μέλλον
Οι διεθνείς υγειονομικές αρχές επισημαίνουν ότι για να μειωθούν οι νέες περιπτώσεις απαιτούνται:
- Καμπάνιες κατά του καπνίσματος
- Εμβολιασμοί (π.χ. HPV, ηπατίτιδα B)
- Προγράμματα πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης
- Εκπαίδευση σχετικά με τη υγιεινή διατροφή και την σωματική άσκηση
- Μείωση περιβαλλοντικών κινδύνων
Τα δεδομένα δείχνουν ότι ο καρκίνος δεν είναι μόνο μία ασθένεια που χρειάζεται θεραπεία, αλλά και πρόληψη. Με τροποποιήσεις στον τρόπο ζωής και ενισχυμένες πολιτικές δημόσιας υγείας, μπορούμε να ελαχιστοποιήσουμε εκατομμύρια περιπτώσεις κάθε χρόνο — κάνοντάς την πρόληψη το πιο ισχυρό «όπλο» που διαθέτουμε.
*Φωτογραφία αρχείου
Δείτε επίσης:
