Δεν είναι η πρώτη φορά που η Τουρκία, όπως έκανε ο ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν προχθές, χαρακτηρίζει τις κινήσεις της Ελλάδας για την ενίσχυση της άμυνας των νησιών ως «απειλή για την ασφάλεια της Τουρκίας» και αποσταθεροποιητικές για την περιοχή.
Ήδη από τη δεκαετία του ’80 είχε εμφανίσει τις αμυντικές κινήσεις της Ελλάδας στα νησιά ως «απειλή για την ασφάλεια της Τουρκίας», ενώ και πρόσφατα, στην επιστολή της προς τον ΟΗΕ στις 14 Ιουλίου 2021 (A/75/961-S/2021/651), είχε εκθέσει με σαφήνεια τη θέση της: «…Η συνεχιζόμενη, εκ μέρους της Ελλάδας, εκ προθέσεως και επίμονη ουσιώδης παραβίαση των διατάξεων περί αποστρατιωτικοποίησης των Συνθηκών Ειρήνης της Λωζάννης και των Παρισίων, οι οποίες είναι ουσιώδεις για την επίτευξη του αντικειμένου και του σκοπού τους, συνιστά σοβαρή απειλή για την ασφάλεια της Τουρκίας. Εξίσου σημαντικό είναι ότι, δεδομένου του κλιμακωτού τους χαρακτήρα, οι εν λόγω παραβιάσεις έχουν ευρύτερες επιπτώσεις, καθώς συνιστούν απειλή για την ειρήνη και την ασφάλεια στην περιοχή».
Η Τουρκία, με αυτή την επιστολή, ουσιαστικά είχε προχωρήσει σε μια εξαιρετικά σημαντική κλιμάκωση, καθώς συνέδεσε το θέμα της δήθεν υποχρέωσης αποστρατιωτικοποίησης των νησιών ως προϋπόθεση για την ελληνική κυριαρχία στα νησιά.
Η συγκεκριμένη επιστολή ανέφερε χαρακτηριστικά: «…Στο πλαίσιο αυτό, επιθυμώ να υπογραμμίσω το γεγονός ότι η Ελλάδα παραβιάζει βασικές διατάξεις των Συνθηκών βάσει των οποίων απέκτησε την κυριαρχία επί των νησιών. Από νομική άποψη, αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν μπορεί, έναντι της Τουρκίας, να επικαλείται τον τίτλο κυριαρχίας που απορρέει από τις ίδιες αυτές Συνθήκες για τους σκοπούς οριοθέτησης θαλάσσιων συνόρων. Και αυτό διότι η Ελλάδα, έχοντας αποτύχει να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις Συνθήκες, δεν μπορεί ταυτόχρονα να θεωρείται ότι διατηρεί τα δικαιώματα που υποστηρίζει ότι απορρέουν από αυτές….».
Για την Τουρκία, υπό την πίεση και των τουρκικών ΜΜΕ και στο πλαίσιο και του αντιισραηλινού μετώπου που προσπαθεί να συγκροτήσει και να ηγηθεί ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η απόφαση της Αθήνας όχι μόνο να συνεχίσει τη στρατηγική σχέση με το Ισραήλ, αλλά και να προχωρήσει στην προμήθεια εξελιγμένων ισραηλινών αμυντικών όπλων, θεωρείται ότι ξεπερνά «κόκκινες γραμμές».
Το σύνδρομο περικύκλωσης της Τουρκίας ήταν πάντα κυρίαρχο στην κρατική πολιτική, όμως τώρα αυτή η «απειλή» προβάλλει από τον μεγάλο περιφερειακό αντίπαλο, το Ισραήλ. Καθώς η Άγκυρα θεωρεί ότι η προμήθεια από την Ελλάδα ισραηλινών αντιαεροπορικών και αντιπυραυλικών συστημάτων και η πολύ περισσότερη εγκατάστασή τους σε ελληνικά νησιά δημιουργεί ένα ρήγμα στα «πλευρά» της τουρκικής στρατιωτικής διάταξης στα δυτικά σύνορά της.
Η Τουρκία τώρα στοχοποιεί την Ελλάδα με αιχμή τη δήθεν υποχρέωση αποστρατιωτικοποίησης των νησιών, θέλοντας ακριβώς να δημιουργήσει το έδαφος για την υπονόμευση της μεταφοράς και εγκατάστασης στα νησιά των ισραηλινών συστημάτων και των ραντάρ που τα συνοδεύουν.
Στην Άγκυρα εκτιμούν ότι, με την επίκληση των διεθνών συμφωνιών, θα έχουν την έξωθεν καλή μαρτυρία για πρώτη φορά ίσως, καθώς σε όλα τα άλλα θέματα η Τουρκία, με την αναθεωρητική πολιτική της, βρίσκεται σε δύσκολη θέση λόγω της κατάφωρης παραβίασης των διεθνών συνθηκών και της διεθνούς νομιμότητας.
Βεβαίως, από την Ελλάδα έχουν δοθεί κατ’ επανάληψη απαντήσεις (και σε απάντηση της συγκεκριμένης επιστολής στον ΟΗΕ), με πιο σημαντικό στοιχείο, βεβαίως, ότι η προετοιμασία για την άσκηση της νόμιμης άμυνας είναι απαράγραπτο δικαίωμα βάσει του άρθρου 51 του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ, πολύ περισσότερο όταν υπάρχει ευθεία απειλή κατά της ελληνικής κυριαρχίας, με την Τουρκία ακόμη και τώρα να θέτει ζήτημα «γκρίζων ζωνών» διατηρώντας, παράλληλα, ενεργό το casus belli.
Με τη συνεχή ανακίνηση του θέματος, η Άγκυρα ελπίζει ότι θα μπορέσει, με τις απειλές, να τραβήξει την προσοχή Αμερικανών και Ευρωπαίων και, υπό τον φόβο μιας σοβαρής κρίσης, να επαναληφθεί το σκηνικό με τους S-300, όταν κατόρθωσε να εμποδίσει τη μεταφορά τους στην Κύπρο και να καταλήξουν στην Κρήτη.
Η Άγκυρα θέλει να εκμεταλλευθεί και τη συγκυρία, όπου το Ισραήλ του Μπένταζαμιν Νετανιάχου είναι εξαιρετικά αντιδημοφιλές τόσο στην Ευρώπη όσο και στις ΗΠΑ, και έτσι θα μπορέσει να πείσει ότι το Ισραήλ απεργάζεται σενάρια εναντίον της Τουρκίας και οδηγεί σε μεγαλύτερη αποσταθεροποίηση την περιοχή, χρησιμοποιώντας ακόμη και άλλες χώρες, όπως η Ελλάδα και η Κύπρος.
Καθώς ακόμη μεσολαβεί ένα αρκετά μεγάλο διάστημα μέχρις ότου αρχίσει η Ελλάδα να παραλαμβάνει τα ισραηλινά συστήματα, η Τουρκία θέλει με κάθε τρόπο να υπονομεύσει την αμυντική συνεργασία Ελλάδας-Ισραήλ, καθώς, όταν ξεκινήσει η εγκατάστασή τους στη χώρα μας και μέρος αυτών και στα νησιά, θα είναι εξαιρετικά δύσκολο και υψηλού ρίσκου να προβεί σε κίνηση επί του πεδίου. Κάτι τέτοιο θα οδηγούσε σε εμπλοκή του Ισραήλ και, φυσικά, δεν θα είχε καμία νομιμοποίηση σε διεθνές επίπεδο.
Το επόμενο διάστημα, η Τουρκία θα συνεχίσει να βάζει μπροστά το θέμα της αποστρατιωτικοποίησης και των «γκρίζων ζωνών», εμποδίζοντας έτσι οποιεσδήποτε προσπάθειες συνεννόησης με τη χώρα μας, ενώ φυσικά η πρώτη μεγάλη δοκιμασία για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις θα είναι η επανέναρξη των ερευνών για την πόντιση του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης-Κύπρου.
