Ένας μικρός χρονικός διαφορισμός στα σχολικά ωράρια θα μπορούσε να Δράσει ευεργετικά στην πρωινή κυκλοφοριακή συμφόρηση στις αστικές περιοχές, σύμφωνα με μια νέα μελέτη από ερευνητές του Πανεπιστημίου Κύπρου, η οποία διερευνά τη σύνδεση μεταξύ των σχολικών μετακινήσεων και της καθημερινής κυκλοφορίας.
Η έρευνα από τους Αντώνιο Γεωργαντά, Στέλιο Τιμοθέου και Χρίστο Γ. Παναγιώτου, στο Κέντρο Αριστείας για Έρευνα και Καινοτομία «Κοίος» του Πανεπιστημίου Κύπρου, που υποβλήθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Transportation Research Part C: Emerging Technologies, αρχίζει με μια γνώριμη κατάσταση: κάθε πρωί, μεγάλος αριθμός εργαζομένων κατευθύνεται άμεσα προς την εργασία τους, ενώ άλλοι πρέπει προηγουμένως να μεταφέρουν τα παιδιά τους στο σχολείο.
Όταν όλα τα σχολεία αρχίζουν ταυτόχρονα, οι μεταφορές συμπυκνώνονται σε ένα περιορισμένο χρονικό διάστημα. Αφού οι γονείς αφήσουν τα παιδιά τους, συνεχίζουν τις διαδρομές προς την εργασία τους, συναντώντας και άλλους εργαζόμενους. Λόγω του προγράμματος των μαθητών, ακόμα και οι υπάλληλοι με ευέλικτο ωράριο δεν μπορούν να το εκμεταλλευτούν και πρέπει να μετακινούνται τις ώρες που επικρατεί η συμφόρηση.
Σύμφωνα με προηγούμενες έρευνες που αναφέρουν οι συγγραφείς, το «σχολείο» είναι καθοριστικός παράγοντας στην κυκλοφορία. Για παράδειγμα, μια μελέτη στο Πεκίνο είχε δείξει ότι κατά τις εργάσιμες ημέρες των σχολικών διακοπών η κυκλοφοριακή συμφόρηση ήταν 20% χαμηλότερη σε σύγκριση με τις ημέρες λειτουργίας των σχολείων, ενώ άλλη έρευνα διαπίστωσε αύξηση 4,5% στην πιθανότητα συμφόρησης όταν τα σχολεία ξεκινούν ταυτόχρονα.
Το μοντέλο με 50 σχολεία
Οι ερευνητές δημιούργησαν ένα μοντέλο για να εξετάσουν αν η αλλαγή στις ώρες έναρξης των σχολείων μπορεί να διασπείρει καλύτερα τις μετακινήσεις και να μειώσει τη συμφόρηση. Μέσω ενός προσομοιωμένου αστικού περιβάλλοντος με 50 σχολεία, οι ερευνητές εξέτασαν τη μέθοδο τους.
Από το μοντέλο προσομοίωσης προέκυψε ότι όσο μεγαλύτερη ήταν η δυνατότητα διαφοροποίησης των ωρών έναρξης, τόσο περισσότερο μειωνόταν ο συνολικός χρόνος που τα οχήματα παραμένουν στο οδικό δίκτυο.
Στο σενάριο όπου επιτρεπόταν συνολική μεταβολή 600 λεπτών στα ωράρια των 50 σχολείων, το μοντέλο κατάφερε να επιτύχει μείωση 17,20% στο συνολικό χρόνο που τα οχήματα παρέμειναν στο δίκτυο, συγκριτικά με την περίπτωση χωρίς αλλαγές. Αυτά τα 600 λεπτά αντιστοιχούν, όπως διευκρινίζουν οι ερευνητές, σε μια μέση μεταβολή 12 λεπτών ανά σχολείο.
Το μοντέλο διαχειρίστηκε τις αλλαγές ανάλογα με τις απαιτήσεις του δικτύου: ορισμένα σχολεία ξεκινούσαν νωρίτερα, άλλα αργότερα και κάποια διατηρούσαν το προγραμματισμένο τους ωράριο.
Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι μια μετατόπιση των σχολικών ωραρίων κατά 12 λεπτά θα έχει το ίδιο αποτέλεσμα μείωσης της κίνησης σε κάθε πραγματική πόλη. Το ποσοστό προήλθε από συγκεκριμένη προσομοίωση σε ένα συνθετικό δίκτυο και με βάση τις παραδοχές του μαθηματικού μοντέλου.
Η έρευνα αποδεικνύει ότι η ώρα έναρξης των σχολείων μπορεί να ενσωματωθεί στο πιο ευρύ κυκλοφοριακό σχέδιο μιας πόλης και ότι ακόμη και μικρές ευελιξίες στα σχολικά ωράρια μπορεί να έχουν αξιόλογες επιδράσεις στη ροή της πρωινής κυκλοφορίας.
Οι συγγραφείς προτείνουν ότι το πλαίσιο που παρείχαν μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τις αρμόδιες αρχές για να αξιολογήσουν τη σύνδεση μεταξύ της ευελιξίας στα σχολικά ωράρια και της βελτιωμένης λειτουργίας του οδικού δικτύου.
